First Aid

Picture for Practice

2011-02-24T00:13:00.000-08:00

การประเมินความรุนแรงผู้บาดเจ็บที่มีภาวะกระดูกหัก

2011-01-18T17:22:00.000-08:00

การประเมินความรุนแรงผู้บาดเจ็บที่มีภาวะกระดูกหัก

จากบทความครั้งก่อนเรื่องการปฐมพยาบาลผู้บาดเจ็บที่มีภาวะกระดูกหัก เราแบ่งชนิดของการหักของกระดูกเป็น 2 ชนิด คือ หักแบบเปิด และหักแบบปิด ซึ่งขอไม่กล่าวในบทความนี้ สิ่งที่หลายท่านสนใจและเกิดคำถามตามมาคือ แล้วกระดูกที่หักนั้นมีความรุนแรงแค่ไหน หากเราต้องการประเมินความรุนแรงของการหักในครั้งนั้นให้เราใช้เทคนิคการประเมินที่เรียกว่า " LAF "

Type of Fracture

LAF

" LAF " เป็นคำย่อที่เราจะนำมาใช้ทุกครั้งเพื่อประเมินความรุนแรงของการหักและภาวะแทรกซ้อนที่เกิดขึ้นกับอวัยวะข้างเคียง ซึ่งย่อมาจาก

" L " หมายถึง " LOOK " ให้ผู้ช่วยเหลือประเมินโดยการสำรวจหรือสังเกตอวัยวะส่วนที่ได้รับการบาดเจ็บหรือหัก ว่าลักษณะอย่างไร เช่น ชนิดของการหัก เปิด หรือ ปิด การผิดรูป โค้งงอ การบวม ลักษณะของแผล มีเลือดไหลแบบ Active Bleeding หรือไม่ การเปรียบเทียบอวัยวะด้านที่ได้รับการบาดเจ็บกับด้านที่ปกติ เป็นต้น

Deformity

" A " หมายถึง " ASK " กรณีที่ผู้บาดเจ็บยังมีสติอยู่ ให้ผู้ช่วยเหลือสอบถามอาการโดยตรงกับผู้บาดเจ็บ เกี่ยวกับการเจ็บปวด ลักษณะของอุบัติเหตุที่เกิดขึ้น ซึ่งอาจมีผลข้างเคียงกับอวัยวะส่วนอื่นได้อีก

" F " หมายถึง " FEEL " สอบถามอาการเจ็บปวด ความรู้สึก อาการชา ซึ่งอาจหมายถึงระบบประสาทสั่งการส่วนนั้นได้รับการบาดเจ็บร่วมด้วย
นอกจากการใช้เทคนิค LAF อย่างที่กล่าวมาแล้ว ท่านจำเป็นจะต้องมีการประเิมินการบาดเจ็บของระบบในร่างกายอีกสองระบบ คือระบบไหลเวียนโลหิต และระบบประสาท ว่าทั้งสองระบบดังกล่าวได้รับผลกระทบจากการหักของกระดูกด้วยหรือไม่ โดยการใช้ เทคนิคตัวย่อที่เรียกว่า " CSM "

CSM

" C " หมายถึง " Circulation " ผู้ช่วยเหลือตรวจเช็ค ระบบไหลเวียนโลหิตที่ไหลมาเลี้ยงอวัยวะส่วนปลาย ที่อยู่ต่ำกว่าส่วนที่ได้รับการบาดเจ็บว่ายังมีเลือดไหลมาเลี้ยงพอหรือไม่ โดยเช็คได้สองวิธีดังนี้
1. เช็คที่เส้นเลือดแดงใหญ่ เช่นหากมีการหักของกระดูกบริเวณแขน ให้เช็คระบบการไหลเวียนโลหิตบริเวณ ข้อมือ ( Radial Artery ) บริเวณข้อพับแขน ( Brachial Artery ), หากหักบริเวณขา ให้เช็ึึคบริเวณหลังเท้า ใกล้กับบริเวณข้อเท้า ( Dorsalis pedis ) , บริเวณข้อพับเข่า ( Popliteal Artery ) เป็นต้น หากคลำแล้วยังพบว่ามีการเต้นของชีพจรอยู่ แสดงว่ายังมีเลือดวิ่งมาเลี้ยงบริเวณส่วนปลายอยู่
2. เช็คบริเวณปลายเล็บ โดยการกด ที่ปลายเล็บของอวัยวะด้านที่ได้รับการบาดเจ็บ ซึ่งเมื่อกดสีเล็บบริเวณดังกล่าวจะซีดลง และให้ปล่อย สีของเล็บที่ถูกกดและปล่อย จะีต้องกลับมาเป็นสีชมพูเช่นเดิมภายในเวลาประมาณ 2 วินาที หากสีชมพูกลับมาช้ากว่าเวลาที่กำหนด แสดงว่าระบบไหลเวียนโลหิตที่ส่งเลือดมาเลี้ยงอวัยวะส่วนปลายได้รับผลกระทบ

" S " หมายถึง " Sensation " เป็นการเช็คระบบประสาท การรับความรู้สึกของอวัยวะส่วนปลายที่อยู่ต่ำกว่าส่วนที่ได้รับการบาดเจ็บ โดยการ สัมผัสเบาๆบริเวณ นิ้วมือ นิ้วเท้า และให้ผู้บาดเจ็บตอบ หากผู้บาดเจ็บไม่มีความรู้สึก รู้สึกลดลง หรือชาบริเวณดังกล่าว แสดงว่าระบบการรับรู้ส่วนนั้นเสียไป หรือถูกทำลาย

" M " หมายถึง " Movement " เป็นการเช็คการสั่งการของระบบประสาทที่ทำหน้าควบคุมอวัยวะส่วนปลายที่อยู่ต่ำกว่าส่วนที่ได้รับการบาดเจ็บ โดยบอกให้ผู้บาดเจ็บลองกระดกข้อมือ ข้อเท้า ดู ถ้าไม่สามารถทำได้ตามปกติ อาจหมายถึงระบบประสาทได้รับผลกระทบหรือถูกทำลายนั่นเอง

การประเมินระบบไหลเวียนโลหิตและระบบประสาท เป็นสิ่งที่จำเป็นและสำคัญอย่างมาก เพื่อให้ทราบความรุนแรงที่เกิดขึ้นอวัยวะที่หักและอวัยวะที่อยู่ข้างเคียง เป็นการประเมินความเร่งด่วนที่ต้องให้ความช่วยเหลือหรือเคลื่อนย้ายนำส่งได้อย่างมีประสิทธิภาพและรวดเร็ว หลังจากประเมินความรุนแรงของอวัยวะส่วนที่หักได้แล้ว ลำดับต่อไปที่นักปฐมพยาบาลต้องปฎิบัติต่อคือการทำให้ส่วนที่ได้รับการบาดเจ็บอยู่นิ่ง โดยการดาม ( Splint ) ซึ่งเป็นบทความที่ผมได้เขียนไว้ก่อนหน้านี้แล้ว

หมายเหตุ :
- หากท่านผู้อ่านต้องการบทความ/ความรู้เกี่ยวกับการปฐมพยาบาลเบื้องต้นในหัวข้ออื่นๆ
ท่านสามารถส่งเมล์มาได้ที่ siammtc@gmail.com
- บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด
ผู้ให้บริการฝึกอบรมหลักสูตรการปฐมพยาบาลและการกู้ชีวิตเบื้องต้น
หากท่านต้องการทราบรายละเอียดและราคาเกี่ยวกับหลักสูตรดังกล่าวกรุณาติดต่อได้ที่
บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139 หรือ Download รายละเอียดหลักสูตรที่
Link: http://www.ziddu.com/download/17872967/FirstAidnCPR2012.pdf.html

การช่วยฟื้นคืนชีพ (CPR)

2010-01-04T14:44:00.000-08:00

ต่อไปเมื่อคุณพบเจอผู้บาดเจ็บหมดสติ ให้ท่องและปฏิบัติตาม " RCAB"
1. R ( Response ) คือการเช็คการตอบสนองของผู้บาดเจ็บ ( Check of Response ) โดยการใช้มือทั้ง 2 ข้างจับบริเวณหัวไหล่ของผู้บาดเจ็บเขย่าหรือตบให้แรงพอควร ขณะเดียวกันให้ก้มปากผู้ช่วยเหลือให้เกือบชิดหูผู้บาดเจ็บพร้อมเรียกผู้บาดเจ็บดังๆ หากผู้บาดเจ็บไม่ตอบสนอง แสดงว่าระบบประสาทของผู้บาดเจ็บผิดปกติ
ให้ผู้ช่วยเหลือ โทรหรือเรียกขอความช่วยเหลือให้เร็วที่สุด ตามห่วงโซ่แห่งการรอดชีวิตที่ AHA แนะนำไว้
เพราะถ้าทีมช่่วยเหลือมาถึงเร็วเท่าใด โอกาสการรอดชีวิตของผู้บาดเจ็บก็เพิ่ม

Check Response

2. C ( Circulation / Compression ) ให้ผู้่ช่วยเหลือทำการตรวจเช็คชีพจรที่บริเวณคอทันที ( แม้ในตำราแนะนำ่ว่าประชาชนทั่วไปไม่ต้องทำการเช็คชีพจร เพราะอาจเกิดความผิดพลาดได้ ) แต่ผมเห็นว่าเป็นสิ่งจำเป็นที่จะใช้วินิจฉัยเบื้องต้นได้ว่าผู้บาดเจ็บยังมีชีวิตอยู่หรือไม่ เนื่องจาก AHA 2010 ได้ตัดการเช็คลมหายใจของผู้บาดเจ็บออกไป ( Look Listen Feel ) ทำให้การวินิจฉัยยากขึ้น เมื่อผู้ช่วยเหลือทำการเช็คชีพจรและไม่พบการเต้นของชีพจร ให้ผู้่ช่วยเหลือทำการปั๊มหัวใจทันที ( Compression ) โดยตำแหน่งที่ใช้ในการปั๊ม ในภาคประชาชนทั่วไปแนะนำให้ใช้วิธีนี้คือ ให้ผู้ช่วยเหลือจินตนาการวาดเส้นตรงระหว่างราวนมของผู้บาดเจ็บ เส้นตรงดังกล่าวตัดกับเส้นแนวกึ่งกลางหน้าอกตรงไหน ใ้้ห้ใช้จุดดังกล่าวนั้นเป็นตำแหน่งที่จะวางส้นมือลงไปให้ขนานกับแนวกึ่งกลางหน้าอก นำมืออีกด้านมาประกบ ประสานนิ้ว และทำการล็อคนิ้ว กระดกข้อมือขึ้น โดยให้ส้นมือสัมผัสกับผนังหน้าอกเท่านั้น แขนตรึง โน้มตัวมาให้แนวแขนตั้งฉากกับผนังหน้าอกของผู้บาดเจ็บ พร้อมกับกดลงไปโดยใช้แรงจากหัวไหล่ จุดหมุนอยู่ตรงสะโพก แขนตรึงเสมอ กดให้หน้าอกยุบลงไปอย่างน้อย 2 นิ้ว ( AHA 2010) ใ้นผู้ใหญ่ กดหน้าอก 30 ครั้ง โดยหลังการกดแต่ละครั้งต้องปล่อยให้หน้าอกยกตัวขึ้นสุดก่อนที่กดครั้งต่อไป โดยที่ส้นมือไม่หลุดออกจากผนังหน้าอก กดหน้าอกแบบเร็วและแรงตามที่กำหนด ( push hard and push fast ) ด้วยอัตราอย่างน้อย 100 ครั้งต่อนาที ( AHA 2010 )

Check pulse and Compression

3. A ( Air way ) เมื่อผู้บาดเจ็บหมดสติ กล้ามเนื้อทุกส่วนของร่างกายจะคลายตัว เป็นเหตุให้ลิ้นมีโอกาสเคลื่อนต่ำไปอุดหลอดลมทำให้ผู้บาดเจ็บหายใจไม่ได้ ฉะนั้นหลังจากที่ผู้ช่วยเหลือปั๊มหัวใจเสร็จแล้ว ให้ทำการเปิดทางเดินหายใจผู้บาดเจ็บทันที โดยการใช้เทคนิคที่เรียกว่า ท่ากดหน้าผากและเชยคาง ( Head tilt Chin lift ) โดยการใช้สันมือด้านที่อยู่ใกล้กับศรีษะผู้บาดเจ็บวางบนหน้าผากผู้บาดเจ็บพร้อมกับกดหน้าผาก และใช้นิ้วชี้และนิ้วกลางของมืออีกด้านจับที่กระดูกขากรรไกร โดยหลีกเลี่ยงการกดที่ก้อนเนื้อใต้คางโดยตรงเชยคางผู้บาดเจ็บ จะทำให้ลิ้นที่อุดหลอดลมถูกดึงกลับมาอยู่ตำแหน่งเดิม ทำให้ทางเดินหายใจเปิดโล่งได้ทันที ยกเว้นกรณีที่รู้แน่นอนว่าผู้บาดเจ็บมีการบาดเจ็บบริเวณคอจะไม่ใช้ท่าดังกล่าว

4. B ( Breathing ) ให้ทำการเป่าปากผู้บาดเจ็บ 2 ครั้ง โดยจัดผู้บาดเจ็บให้อยู่ในท่า กดหน้าผากและเชยคางเช่นเดิม ใช้นิ้วหัวแม่มือและนิ้วชี้ของมือที่วางบนหน้าผากบีบจมูกผู้บาดเจ็บ สูดลมหายใจเข้า วางปากผู้ช่วยเหลือครอบปากผู้บาดเจ็บ แนบให้สนิท และเป่าลมเข้าไป โดยการเป่าแต่ละครั้งให้ยาวประมาณ 1 - 2 วินาที จนเห็นหน้าอกผู้บาดเจ็บยกตัวขึ้น พร้อมกับปล่อยให้หน้าอกผู้บาดเจ็บยุบลงมาอยู่ตำแหน่งเดิมก่อนที่จะเป่าครั้งที 2

หนึ่งวงรอบของการช่วยชีวิตประกอบด้วย การปั๊มหน้าอกผู้บาดเจ็บ 30 ครั้ง และเป่าปาก 2 ครั้ง คุณต้องทำอย่างนี้ทั้งหมด 5 รอบ ( ประมาณ 2 นาที ) จึงจะหยุดประเมินผู้บาดเจ็บ 1 ครั้ง ( หากต้องการประเมิน ) หรือทำต่อไปจนกว่าจะพบว่าผู้บาดเจ็บมีการขยับตัว /มีการหายใจ / มีชีพจร หรือมีบุคคลากรทางการแพทย์มารับช่วงต่อ เราจึงจะหยุดได้ ( หยุดให้น้อยที่สุดเท่าที่จะทำได้ minimizing interrupted )

กรณีที่ผู้ช่วยเหลือพบผู้บาดเจ็บล้มต่อหน้า หยุดหายใจและหัวใจหยุดเต้น หากต้องการช่วยเหลือแต่ไม่เคยได้รับการอบรมมาก่อน หรือต้องการช่วยเหลือแต่ไม่กล้าเป่าปาก ควรโทรเรียกความช่วยให้เร็วที่สุด ผู้ช่วยเหลือสามารถทำการปั๊มหัวใจอย่างเดียวได้จนกว่าความช่วยเหลือจะมาถึง ( Hands- only CPR ) ซึ่งจะเป็นการเพิ่มความสำเร็จได้มากกว่าการไม่ได้ทำอะไรเลย

ผู้เขียนคาดหวังว่าบทความที่เขียนขึ้นนี้จะเป็นประโยชน์ต่อบุคคลากรและประชาชนที่จะมีส่วนเกี่ยวข้องในการช่วยเหลือผู้บาดเจ็บ เพื่อให้ผู้บาดเจ็บรอดพ้นจากภาวะวิกฤต และมีชีวิตรอดปลอดภัยสามารถดำรงชีวิตได้ตามปกติ อันจะเป็นการลดการสูญเสียทรัพยากรอันมีค่าของประเทศ

หมายเหตุ :
- หากท่านผู้อ่านต้องการบทความ/ความรู้เกี่ยวกับการปฐมพยาบาลเบื้องต้นในหัวข้ออื่นๆ
ท่านสามารถส่งเมล์มาได้ที่ siammtc@gmail.com
- บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139
ผู้ให้บริการฝึกอบรมหลักสูตรการปฐมพยาบาลและการกู้ชีวิตเบื้องต้น
หากท่านต้องการทราบรายละเอียดและราคาเกี่ยวกับหลักสูตรดังกล่าวกรุณาติดต่อได้ที่
บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139 หรือ Download รายละเอียดหลักสูตรที่
Link: http://www.ziddu.com/download/17872967/FirstAidnCPR2012.pdf.html

การปฐมพยาบาลผู้บาดเจ็บที่มีภาวะกระดูกหัก

2009-02-03T02:13:00.000-08:00

บริษัทสยาม เมดิคอล เทรนนิ่ง เซ็นเตอร์ จำกัด
ผู้ให้บริการอบรม

1. หลักสูตรการปฐมพยาบาลและปฏิบัติการช่วยชีวิตขั้นพื้นฐาน
( First Aid And Basic Life Support )

2. หลักสูตรหลักการยศาสตร์กับการทำงาน
(Ergonomics System )

3. หลักสูตรยาเสพติดและการบำบัด

TEL : 087-034-9000 , 089-811-6139 EMAIL : siammtc@ gmail.com

หมายเหตุ 1 : เนื้อหาของบทความด้านล่างเกิดจากประสบการณ์จริง ของผู้เขียนทั้งในบทบาทของผู้ให้การรักษาพยาบาล ผู้พบเห็นในขณะที่ยังทำงานในตึกอุบัติเหต และบทบาทของวิทยากร ผู้เขียนจึงอยากนำเทคนิค ดังกล่าวมาถ่ายทอด เพื่อประโยชน์ต่อนักปฐมพยาบาลทุกคนที่มีส่วนช่วยเหลือผู้บาดเจ็บ อีกทั้งยังช่วยลดภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้นกับ
ผู้บาดเจ็บ อันจะส่งผลให้ผู้บาดเจ็บสามารถกลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างปกติ

การปฐมพยาบาลผู้บาดเจ็บที่ภาวะกระดูกหัก ( Fracture )

ชนิดของการหักของกระดูก
กระดูกหักแบ่งออกเป็น 2 ชนิด คือ
1. หักแบบปิด หมายถึง ภาวะที่กระดูกได้รับความบาดเจ็บและเกิดการหักโดยไม่มีการแทงทะลุออกนอกผิวหนัง
2. หักแบบเปิด หมายถึง ภาวะที่กระดูกได้รับความบาดเจ็บและหักแทงทะลุออกนอกผิวหนังหรือมีเลือดไหล

เราจะทราบได้อย่างไรว่าผู้บาดเจ็บมีภาวะกระดูกหักร่วมด้วย ?
อาการแสดงที่บ่งบอกว่าผู้บาดเจ็บมีภาวะกระดูกหัก
1. มีอาการบวม ช้ำ กดเจ็บในบริเวณที่บาดเจ็บ
2. มีอาการผิดรูป เช่นบิด โค้ง งอ หรือเคลื่อนไหวแล้วผิดปกติ
3. เจ็บเวลาขยับมีเสียงกรอบแกรม
4. อวัยวะสั้นกว่าปกติ (จะเกิดขึ้นในลัักษณะการหักและมีการซ้อนกันของกระดูก )
5. มีบาดแผล เห็นปลายกระดูกโผล่ออกนอกผิวหนัง

อวัยวะมีลักษณะผิดรูป กระดูกหักโผล่ทิ่มออกนอกผิวหนัง

*** ต่อไปถือเป็นหลักการ ***
ถ้าุคุุุณไม่มั่นใจว่าผู้บาดเจ็บมีภาวะกระดูกหัก ผมขอใหัคุุณเดา หรือสันนิฐานไว้ก่อนว่า ..หัก.. เพราะถ้าหักคุณจะต้องดามมัน ก่อนที่จะมีการเคลื่อนย้ายผู้บาดเจ็บออกมา สมมุติคุณดามไป ถึงโรงพยาบาล แพทย์ส่งX-ray แล้วกลับมาบอกคุณว่า "ดามมาทำไมไม่เห็นหักเลย " แล้วเกิดผลเีสียต่อผู้บาดเจ็บหรือไม่ ....คำตอบคือ ไ่่ม่เลย กลับกันถ้าคุณเดาว่าำไม่หักแล้วไม่ได้ดามไป(แต่ในความเป็นจริงเกิดหัก ) ขณะเคลื่อนผู้บาดเจ็บเกิดกระดูกส่วนที่หักแทงเส้นเลือดเส้นประสาทบริเวณที่หัก จะเกิดผลเสียต่อผู้บาดเจ็บท้นที
...ฉะนั้นถือเป็นหลักการ ถ้าคุณไม่มั่นใจว่ากระดูกหักหรือไม่ ให้เดา หรือสันนิฐานทันทีว่า "หัก" ....

หลักการดามกระดูก หรือการเข้าเฝือกชั่วคราว ( Splint )
เมื่อเราทราบว่าผู้บาดเจ็บมีภาวะกระดูกหัก คุณจำเป็นจะต้องดามกระดูกก่อนให้การเคลื่อนย้าย โดยมีหลักในการดามดังนี้
1. กระดูกที่มีลักษณะหักแบบเปิด ให้ใช้ผ้าสะอาดปิดคลุมบริเวณที่บาดเจ็บ
2. ห้ามจัดหรือดึงกระดูกให้เข้าที่ ไม่ว่ากระดูกนั้นจะโก่ง งอ หรือคด
3. ผูกเฝือกให้แน่นพอควร เพื่อให้เลือดไหลเวียนได้สะดวก
4.ดามแบบ " สูง 1 ต่ำ 1 " เสมอ ทุกครั้งที่ดามกระดูก ให้ใช้หลักการดังนี้ " ดามให้เฝือกอยู่สูงกว่าส่วนที่หักขึ้นไป 1 ข้อ และดามให้เฝือกอยู่ต่ำกว่าส่วนที่หักลงไป 1 ข้อ" เช่น กระดูกปลายแขนหัก (กระดูกแขนที่อยู่ระหว่างข้อมือจนถึงข้อศอก ) คุณต้องดามให้เฝือกยาวกว่าข้อศอก (สูง 1) และยาวกว่าข้อมือ( ต่ำ 1 ) ถ้าคุณดามได้ดังนี้ จะส่งผลให้ผู้ป่วยเจ็บน้อยมากเวลาเคลื่อนย้าย

กระดูกต้นแขนหัก กระดูกต้นขาหัก กระดูกปลายขาหัก
(หัวไหล่-ข้อศอก ) (ข้อสะโพก-ข้อเข่า) (ข้อเข่า-ข้อเท้า )

หากคุณสามารถทำได้ตามหลักการที่บอกไว้ รับประกันได้ว่า จะสามารถลดภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้นกับผู้บาดเจ็บได้ รวมทั้งยังสามารถลดหรือบรรเทาอาการเจ็บปวดได้มากทีเดียว

หมายเหตุ 2 :
- หากท่านผู้อ่านต้องการบทความ/ความรู้เกี่ยวกับการปฐมพยาบาลเบื้องต้นในหัวข้ออื่นๆ
ท่านสามารถส่งเมล์มาได้ที่ siammtc@gmail.com
- บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000, 0898116139
ผู้ให้บริการฝึกอบรมหลักสูตรการปฐมพยาบาลและการกู้ชีวิตเบื้องต้น
หากท่านต้องการทราบรายละเอียดและราคาเกี่ยวกับหลักสูตรดังกล่าวกรุณาติดต่อได้ที่
บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139 หรือ Download รายละเอียดหลักสูตรที
Link: http://www.ziddu.com/download/17872967/FirstAidnCPR2012.pdf.html

การปฐมพยาบาลผู้ป่วยที่มีการบาดเจ็บบริเวณกระดูกและข้อ

2009-01-05T01:01:00.000-08:00

บริษัทสยาม เมดิคอล เทรนนิ่ง เซ็นเตอร์ จำกัด
ผู้ให้บริการอบรม

1. หลักสูตรการปฐมพยาบาลและปฏิบัติการช่วยชีวิตขั้นพื้นฐาน
( First Aid And Basic Life Support )

2. หลักสูตรหลักการยศาสตร์กับการทำงาน
(Ergonomics System )

3. หลักสูตรยาเสพติดและการบำบัด

TEL : 087-034-9000 , 089-811-6139 EMAIL : siammtc@ gmail.com

หมายเหตุ 1 : เนื้อหาของบทความด้านล่างเกิดจากประสบการณ์จริง ของผู้เขียนทั้งในบทบาทของผู้ให้การรักษาพยาบาล ผู้พบเห็นในขณะที่ยังทำงานในตึกอุบัติเหต และบทบาทของวิทยากร ผู้เขียนจึงอยากนำเทคนิค ดังกล่าวมาถ่ายทอด เพื่อประโยชน์ต่อนักปฐมพยาบาลทุกคนที่มีส่วนช่วยเหลือผู้บาดเจ็บ อีกทั้งยังช่วยลดภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้นกับ
ผู้บาดเจ็บ อันจะส่งผลให้ผู้บาดเจ็บสามารถกลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างปกติ

การปฐมพยาบาลผู้ป่่วยที่มีการบาดเจ็บกระดูกและข้อ

1. ข้อเคล็ด
ข้อเคล็ด หมายถึง การฉีกขาดของเนื้อเยื่อรอบๆข้อต่อ อันเนื่องมาจากการถูกดึง กระชาก ยืด หรือบิดมากกว่าปกติ

การปฐมพยาบาลผู้ป่วยที่มีภาวะข้อเคล็ด
ให้นักปฐมพยาบาลใช้หลักการเดียวกับการปฐมพยาบาลบาดแผลปิด (แผลฟกช้ำ ) นั่นคือใช้ RICE มาเป็นแนวทางในการรักษา ซึ่งประกอบด้วย
1. REST หยุดการเคลื่อนไหวของกล้ามเนื้อ และข้อบริเวณที่ได้รับการบาดเจ็บทันทีที่สามารถทำได้ การกระทำดังกล่าวจะทำใ้ห้ เส้นเลือดฝอยที่นำเลือดมาเลี้ยงบริเวณนั้นแตกน้อยลง มีผลให้เกิดการบวมของข้อน้อยลง และเส้นเอ็น เส้นประสาท กล้ามเนื้อ ก็ฉีกขาดน้อยลง

2. ICE ให้นำน้ำแข็งหรือน้ำเย็นมาประคบบริเวณอวัยวะที่ได้รับการบาดเจ็บทันที จะมีผลทำให้เส้นเลือดที่ฉีกขาดอยู่หดตัว เลือดก็ซึมออกจากเส้นเลือดน้อยลงอาการบวมก็ลดลงตามมา อีกทั้งความเย็นยังช่วยระงับอาการปวดของข้อได้ด้วย แต่ใช้น้ำแข็งประคบเพียง 24 ชั่วโมงหลังได้รับการบาดเจ็บ หลังจาก 24 ชั่วโมงหรือเลย 1 วันไปแล้วให้ใช้น้ำอุ่นประคบ หากนักปฐมพยาบาลต้องการใช้ยาทาช่วยในการรักษา ใน 1วันแรกหลังเกิดเหตุห้ามใช้ยาสูตรร้อนเด็ดขาด ให้ทาอย่างเดียวห้ามนวด

3. COMPRESSION ใ้้ห้ใช้ผ้ายืดพันยึดข้อบริเวณนั้นไม่ให้เคลื่อนไหวมากขึ้น การพันผ้ายืดที่ถูกต้องให้ใช้หลักการดังต่อไปนี้
3.1 ผ้าที่พันต้องอยู่ในลักษณะที่เป็นม้วน แน่น และสะอาด เพื่อให้มีน้ำหนักในการพันทุกครั้ง
3.2 การพันต้องหงายผ้าพันขึ้นเสมอ เพื่อป้องกันไม่ให้ผ้าหล่นจากมือ
3.3 การพันเพื่อให้มีประสิทธิภาพต่อส่วนที่ได้รับการบาดเจ็บที่สุด ควรใช้ส่วนที่เจ็บเป็นจุดกึ่งกลาง และแบ่งพื้นที่ที่จะพันออกไปแต่ละข้าง
3.4 การพันให้เริ่มจากส่วนปลายของอวัยวะไปยังส่วนโคน เช่นพันจากปลายแขนไปยังต้นแขน เพื่อให้มีการรีดเลือดที่คั่งบริเวณดังกล่าวกลับสู่หัวใจ เป็นการลดบวมได้มากขึ้น
3.5 วิธีการพันที่จะทำให้เกิดประสิทธิภาพที่สุดควรพันแบบ เลขแปด ( 8 ) หรือแบบไข้ว เพราะการพันด้วยวิธีดังกล่าวจะทำให้อวัยวะถูกยึดแน่น หากด้านใดด้านหนึ่งถูกดึงรั้ง ผ้ายืดอีกด้านจะดึงรั้งกลับให้ทันที
4. ELEVATION ยกส่วนที่เจ็บให้สูงกว่าระดับหัวใจ เพื่อให้เลื้อมาหล่อเลี้ยงบริเวณดังกล่าวน้อยลง ทำให้อาการบวมลดลง

! มีหลายท่านเหมือนกันที่ถามว่า มีวิธีการจำที่ง่ายกว่านี้หรือไม่ ( เพราะบางครั้งนึกไม่ออกว่าความหมายของคำว่า RICE แต่ละตัวแปลว่าอะำไร ) ได้ครับผมจะให้หลักในการจำไป ดังนี้ ต่อไปถ้ามีอะไรมากระทบกระแทกจนเิกิดเป็นบาดแผลปิด หรือเกิดอาการข้อเคล็ด ให้นำหลักการ 4 ย.ไปใช้ทันที นั่นคือ
1. ย. ที่ 1 " หยุด "
2. ย. ที่ 2 " ยก "
3. ย. ที่ 3 " ยึด "
4. ย. ที่ 4 " เย็น "

***การปฐมพยาบาลข้อเคล็ด ที่ ผิด !!!
เมื่อมีอาการบาดเจ็บบริเวณข้อ ท่านสามารถใช้หลักการ RICE หรือ 4 ย. แต่ห้ามใช้สิ่งเหล่านี้เด็ดขาด นั่นคือ HARM
H = Heat ความร้อนเช่น ลูกประคบ ห้ามใช้เด็ด โดยเฉพาะใน 1 วันแรกหลังเกิดเหตุ เส้นเลือดจะขยายตัวมากขึ้น เป็นผลทำให้เลือดออกมากขึ้น สุดท้ายจะบวมมาก

A = Alcohol เป็นข้อห้ามเนื่องจากจะทำให้หัวใจสูบฉีดเลือดแรง ทำให้เลือดมีโอกาสไหลไปบริเวณที่บวมมากขึ้น

R = Runing ห้ามออกกำลังกายในบริเวณอวัยวะที่มีการบาดเจ็บ ให้หยุดพักหรือหยุดนิ่งให้มากที่สุด

M = Massage ห้ามนวดเด็ดขาดเพราะจะทำให้กล้ามเนื้อ เอ็น และเส้นประสาทบริเวณที่ได้รับการบาดเจ็บอักเสบมากกว่าเดิม

เพียงเท่านี้คุณก็สามารถปฐมพยาบาลผู้บาดเจ็บที่ได้รับอันตรายจนเกิดบาดแผลชนิดปิด หรือข้อเคล็ดได้แล้ว

หมายเหตุ 2 :
- หากท่านผู้อ่านต้องการบทความ/ความรู้เกี่ยวกับการปฐมพยาบาลเบื้องต้นในหัวข้ออื่นๆ
ท่านสามารถส่งเมล์มาได้ที่ siammtc@gmail.com
- บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139
ผู้ให้บริการฝึกอบรมหลักสูตรการปฐมพยาบาลและการกู้ชีวิตเบื้องต้น
หากท่านต้องการทราบรายละเอียดและราคาเกี่ยวกับหลักสูตรดังกล่าวกรุณาติดต่อได้ที่
บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139 หรือ Download รายละเอียดหลักสูตรที่
Link: http://www.ziddu.com/download/17872967/FirstAidnCPR2012.pdf.html

การปฐมพยาบาลบาดแผลปิด

2008-08-20T21:32:00.000-07:00

บริษัทสยาม เมดิคอล เทรนนิ่ง เซ็นเตอร์ จำกัด
ผู้ให้บริการอบรม

1. หลักสูตรการปฐมพยาบาลและปฏิบัติการช่วยชีวิตขั้นพื้นฐาน
( First Aid And Basic Life Support )

2. หลักสูตรหลักการยศาสตร์กับการทำงาน
(Ergonomics System )

3. หลักสูตรยาเสพติดและการบำบัด

TEL : 087-034-9000 , 089-811-6139 EMAIL : siammtc@ gmail.com

หมายเหตุ 1 : เนื้อหาของบทความด้านล่างเกิดจากประสบการณ์จริง ของผู้เขียนทั้งในบทบาทของผู้ให้การรักษาพยาบาล ผู้พบเห็นในขณะที่ยังทำงานในตึกอุบัติเหต และบทบาทของวิทยากร ผู้เขียนจึงอยากนำเทคนิค ดังกล่าวมาถ่ายทอด เพื่อประโยชน์ต่อนักปฐมพยาบาลทุกคนที่มีส่วนช่วยเหลือผู้บาดเจ็บ อีกทั้งยังช่วยลดภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้นกับ
ผู้บาดเจ็บ อันจะส่งผลให้ผู้บาดเจ็บสามารถกลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างปกติ

การปฐมพยาบาลบาดแผลปิด

บาดแผล หมายถึง
การบอบช้ำ หรือและการฉีกขาดของผิวหนัง/กล้ามเนื้อของร่างกาย
ความรุนแรงขึ้นอยู่กับสิ่งที่มากระทบและตำแหน่งของการบาดเจ็บ

บาดแผลแบ่งออกเป็นกี่ชนิด ?
โดยทั่วไปเราแบ่งบาดแผลออกเป็น 2 ชนิด เพื่อให้ง่ายต่อการปฐมพยาบาลนั่นเอง
1. บาดแผลปิด ได้แก่บาดแผลที่ได้รับอันตรายจากวัสดุไม่มีคมมากระทบเช่น ถูกต่อย สิ่งของหล่นใส่ มีอาการฟกช้ำ บวม เขียวช้ำ เป็นต้น
2. บาดแผลเปิด ได้แก่บาดแผลที่ได้รับอันตรายและมีการฉีกขาดของผิวหนังและกล้ามเนื้อ มีเลือดซึมออกมา

ต่อไปนี้เราจะมาดูวิธีการปฐมพยาบาลเบื้องต้น ผู้บาดเจ็บที่ได้รับอันตรายและมีลักษณะบาดแผลเป็นแบบปิด

ก่อนอื่นเรามาดูว่า เหตุใดผู้บาดเจ็บที่ถูกวัสดุหล่นใส่หรือถูกกระแทก ทำไมบาดแผลบริเวณนั้นจึงมีอาการบวม ช้ำเขียว ?
เหตุผลก็เนื่องมาจากเส้นเลือดฝอยที่นำเลือดและออกซิเจนมาเลื้ยงเนื้อเยื่อบริเวณนั้นได้รับการกระแทกและมีผลทำให
้เส้นเลือดฝอยดังกล่าวแตก หากเปรียบเส้นเลือดฝอยเป็นท่อประปา หัวใจเป็นเครื่องปั๊มน้ำ ทุกครั้งที่หัวใจมีการเต้น จะีการสูบฉีดเลือดให้วิ่งไปตามท่อ เมื่อมีรูหรือมีการฉีกขาดของเส้นเลือด เลือดก็จะไหลออกจากท่อ ไปคั่งอยู่ในกล้ามเนื้อใต้ชั้นผิวหนัง อันเป็นสาเหตุของการบวมนั่นเอง
เมื่อเรารู้ถึงสาเหตุของการบวมแล้ว ก็ต้องแก้ที่ต้นเหตุเช่นกัน นั่นคือทำให้รูที่เกิดจากการฉีกขาดเล็กลงเพื่อให้เลือดไหลออกน้อยลงนั่นเอง

หลักการการปฐมพยาบาลให้ใช้หลักการ " RICE "

R = REST
ให้ผู้บาดเจ็บหยุดการเคลื่อนไหวอวัยวะที่ได้รับการบาดเจ็บทันที เพราะถ้ายิ่งเคลื่อนไหว ยิ่งทำให้เส้นเลือดฝอยบริเวณนั้นแตกมากขึ้นนั่นเอง

I = ICE
ใช้ความเย็นหรือน้ำแข็งประคบ/วางบนบริเวณที่ได้รับการบาดเจ็บทันที อย่างน้อยนานประมาณ 30 นาที หากคุณใช้น้ำแข็งให้ห่อน้ำแข็งด้วยผ้าที่ชุบน้ำหมาดๆจะเป็นการกระจายความเย็นได้ดีที่สุด ให้ประคบด้วยความเย็นไปตลอดเมื่อมีโอกาส โดยให้ประคบด้วยความเย็นหรือน้ำแข็งเพียง 1 วันหลังจากได้รับอุบัติเหตุเท่านั้น แต่เมื่อเลย 1 วันหลังเกิดเหตุใ้ห้ใช้น้ำอุ่นประคบ เหตุผลที่ให้ประคบด้วยความเย็นใน 1 ว้นแรกหลังเกิดเหตุก็เนื่องจากเมื่อเส้นเลือดฝอยบริเวณที่ได้รับอันตรายถูกความเย็นจะมีการหดตัว เป็นผลทำให้รูหรือรอยฉีกขาดของเส้นเลือดหดเล็กลง จึงทำให้เลือดซึมหรือไหลออกจากเส้นเลือดน้อยลงนั่นเอง ทำให้บวมน้อยลง แต่พอหลังจาก 1 วันหลังเกิดเหตุให้ประคบด้วยของอุ่น ก็เพราะมีเลือดบางส่วนที่ไหลออกมาคั่งอยู่ใต้้ผิวหนัง หลังจากได้รับอุบัติเหตุ พอเส้นเลือดได้รับของอุ่นจะขยายตัว และจะดูดซึมเลือดที่คั่งอยู่ให้กับเข้าสู่ร่ายกาย ทำให้ลดอาการบวมลงได้

ความเชื่อที่ผิด และมักได้รับการปฏิบัติเสมอมา !
นักปฐมพยาบาลหรือผู้บาดเจ็บบางท่านให้การปฐมพยาบาลที่ผิด จนมีผลทำให้เกิดอาการบวมมากขึ้น นั่นคือการทาด้วยยาที่ีมีสูตรร้อน ใน1วันแรกหลังเกิดเหตุ จนมีผลทำให้เส้นเลือดเกิดการขยายตัว รูหรือรอยฉีกขาดเปิดกว้างขึ้น ทำให้เกิดอาการบวมเพิ่มขึ้น ฉะนั้นใน 1 วันแรกให้ใช้น้ำแข็ง ร่วมกับหลักการข้ออื่นก็เพียงพอแล้ว หากต้องการใช้ยาสูตรร้อนให้ใช้ในว้นที่ 2 โดยให้ทาอย่างเดียวไม่นวดเด็ดขาด

C = COMPRESSION
คือการยึดเพื่อไม่ให้อวัยวะที่ได้รับอันตรายมีการเคลื่อนไหวมากขึ้น อันจะส่งผลให้เส้นเลือดและกล้ามเนื้อบริเวณดังกล่าวฉีกขาดเพิ่มขึ้นนั่นเอง การยึดดังกล่าวอาจใช้ ผ้าหรือ ผ้ายืด พัน หลักการพันผ้ายืดควรพันให้กระชับ ไม่หลวมหรือคับจนเกินไป และที่สำคัญ ขนาดหรือไซส์ของผ้าต้องเหมาะสมกับขนาดของอวัยวะที่จะพัน เช่น ผ้ายืดขนาด 2-3 " ให้ใช้พันบริเวณมือ ข้อมือ ขนาด 4-5 " พันบริเวณ ต้นแขน ขาส่วนปลาย ขนาด 6 " พันบริเวณ ต้นขา หรือหน้าอก เป็นต้น

E = ELEVATION
การยกอวัยวะส่วนที่ได้รับบาดเจ็บให้สูงกว่าระดับหัวใจนั่นเอง จะมีผลทำให้เลือดไหลเวียนไปเลี้ยงบริเวณดังกล่าวน้อยลง ส่งผลให้เกิดการบวมลดลง
นักปฐมพยาบาลทุกคน เพียงคุณใช้หลักการดังกล่าวข้างต้น คุณก็สามารถช่วยให้บาดแผลปิดของผู้บาดเจ็บลดบวม หายได้เร็วขึ้น ลองนำไปใช้ดูนะครับ

หมายเหตุ 2 :
- หากท่านผู้อ่านต้องการบทความ/ความรู้เกี่ยวกับการปฐมพยาบาลเบื้องต้นในหัวข้ออื่นๆ
ท่านสามารถส่งเมล์มาได้ที่ siammtc@gmail.com
- บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139
ผู้ให้บริการฝึกอบรมหลักสูตรการปฐมพยาบาลและการกู้ชีวิตเบื้องต้น
หากท่านต้องการทราบรายละเอียดและราคาเกี่ยวกับหลักสูตรดังกล่าวกรุณาติดต่อได้ที่
บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139 หรือ Download รายละเอียดหลักสูตรที่
Link: http://www.ziddu.com/download/17872967/FirstAidnCPR2012.pdf.html

ขั้นตอนการเข้าช่วยเหลือผู้บาดเจ็บ ( Step for Aider )

2008-08-10T20:35:00.000-07:00

ขั้นตอนการเข้าช่วยเหลือผู้บาดเจ็บ ( Step for Aider )

เหตุผลที่ต้องเขียนหัวข้อนี้ขึ้นมา เพราะนี่คือประเด็นหลักที่นักปฐมพยาบาลเบื้องต้นต้องคำนึงเสมอในการเข้าช่วย เนื่องจากหากผู้ที่เข้าช่วยเหลือไม่ทำตามStep หรือขั้นตอนที่จะกล่าวต่อไปนี้ นอกจากตัวผู้เข้าช่วยจะไ้ด้รับอันตรายแล้ว ยังทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนต่อตัวผู้บาดเจ็บด้วย ซึ่่งประกอบด้วย 5 ขั้นตอนหลักด้วยกันคือ

1. มีสติ
นี่เป็นสิ่งสำคัญอันดับแรกที่นักปฐมพยาบาลจะต้องมี ทุกครั้งที่เกิดเหตุการณ์ หรืออุบัติเหตุ ผู้เข้าช่วยเหลือต้องมีสติ รับรู้ว่ามีเหตุการณ์อะำไรเกิดขึ้น สถานการณ์ ณ ปัจจุบันเป็นอย่างไร ตัวผู้เข้าช่วยสามารถเข้าช่วยหรือควบคุมสถานการณ์ ได้เองหรือไม่ จำเป็นต้องขอความช่วยจากใครหรือไม่ การตัดสินใจเหล่านี้สำคัญมากทั้งตัวผู้เข้าช่วย และผู้บาดเจ็บ

2. ประเมินสถานการณ์
นี่เป็นหัวข้อที่นักปฐมพยาบาลเบื้องต้นมักจะละเลย หรือไม่ให้ความสำคัญ คุณลองนึกถึงภาพเหตุการณ์หากมีพนักงานบริษัทคุณถูกไฟ้ฟ้าดูดอยู่คุณจะทำอย่างไร ? หากคุณรีบวิ่งเข้าไปช่วยโดยไม่ได้มีการประเมินสถานการณ์ก่อน คุณหรือผู้เข้าช่วยจะกลายเป็นผู้บาดเจ็บรายที่สองทันที เพราะอาจยังมีกระแสไฟที่สามารถทำอันตรายต่อตัวผู้เข้าช่วย มิหนำซ้ำ ต้วผู้บาดเจ็บก็ยังคงได้รับอันตรายจากกระแสไฟอยู่ เพราะฉะนั้นสิ่งที่ผู้เข้าช่วยเหลือต้องคำนึงทุกครั้งในขณะเข้าช่วยนอกจากการมีสติแล้ว ก็คือการประเมินสถานการณ์ ซึ่งเป็นสิ่งที่สำคัญอย่างยิ่ง โดยต้องประเมินให้ครบทั้งสามด้าน คือ
2.1 ประเมินสถานการณ์เพื่อป้องกันอันตรายที่อาจเกิดกับตัวผู้เข้าช่วย
2.2 ประเมินสถานการณ์เพื่อป้องกันอันตรายที่อาจเกิดกับตัวผู้บาดเจ็บเพิ่มเติม
2.3 ประเมินสถานการณ์เพื่อป้องกันอันตรายที่อาจเกิดกับบุคคลรอบข้าง
หากประเมินแล้วพบว่าอันตรายยังคงมีอยู่ไม่ว่าจะเกิดกับตัวผู้เข้าช่วย / ผู้บาดเจ็บ /บุคคลรอบข้าง ต้องระงับหรือขจัดอันตรายเหล่านั้นออกไปก่อน

3. ประเมินผู้บาดเจ็บ
ขั้นตอนนนี้ถือว่าขั้นตอนที่สาม ไม่ใช่ขั้นตอนที่หนึ่ง ทำไมต้องเขียนเ่ช่นนี้ เพราะผู้เข้าช่วยเหลือส่วนใหญ่มักจะปฏิบัติขั้นตอนนี้เป็นขั้นตอนแรก แล้วเกิดอะำไรขึ้น หากคุณนึกภาพเหตุการณ์ในข้อที่สองได้ หากผู้เข้าช่วยเหลือเข้าไปประเมินโดยการถูกตัวผู้บาดเจ็บทันทีจะเกิดอะไรขึ้น ฉะนั้นขอให้คำนึงเสมอว่า ก่อนที่ผู้เข้าช่วยเหลือจะเข้าถึงตัวผู้บาดเจ็บ ต้องผ่านสองขั้นตอนด้านบนมาก่อน
การประเมินผู้บาดเจ็บจะแบ่งเป็น 2 ระยะ ดังนี้
3.1 การประเมินผู้บาดเจ็บระยะเร่งด่วน
จำไว้เลย ! ขั้นตอนนี้ไม่ทำไม่ได้ นั่นคือขั้นตอนการประเมินสภาวะการมีชีวิตอยู่ของผู้บาดเจ็บ โดยประเมิน 3 ระบบดังนี้ คือ

ระบบประสาท
ระบบหายใจ
ระบบไหลเวียนโลหิต

ซึ่งทั้ง 3 ระบบนี้ต้องทำงานประสานกัน หากพบว่าระบบใดหยุดทำงาน ต้องรีบแก้ไข หรือกู้คืนทันที โดยเฉพาะอย่างยิ่งระบบหายใจ / และระบบไหลเวียนโลหิต
3.2 การประเมินผู้บาดเจ็บระยะทั่วไป
การประเมินระยะนี้จะทำได้ก็ต้องเมื่อการประเมินระยะเร่งด่วนได้ผ่านพ้นไปแล้ว นั่นหมายความว่า ผู้บาดเจ็บยังมีชีวิตอยู่นั่นเอง การประเมินระยะนี้ก็คือ การตรวจร่างกายผู้บาดเจ็บ โดยต้องตรวจให้ครบทุกระบบ ตั้งแต่ศีรษะ ถึงเท้า

4. การปฐมพยาบาลเบื้องต้น
แน่นอนหลังจากที่ผู้เข้าช่วยเหลือประเมินผู้บาดเจ็บ อาจจะพบสาเหตุหรืออวัยวะที่ได้รับการบาดเจ็บ ขั้นตอนต่อไปคือการปฐมพยาบาล ณ ส่วนที่ได้รับการบาดเจ็บนั่นเอง โดยผู้ให้การปฐมพยาบาลจำเป็นจะต้องมีความรู้ มีทักษะ (่ผ่านการอบรมในหลักสูตรที่เกี่ยวข้องการปฐมพยาบาลเบื้องต้น ) เพราะหากเข้าช่วยเหลือทั้งๆที่ไม่มีความรู้ หรือไม่มีทักษะในการเข้าช่วย แทนที่จะทำให้ผู้บาดเจ็บรอดพ้นจากอันตราย กลับอาจจะทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนกับตัวผู้บาดเจ็บ ซึ่งมีผลต่อการดำเนินชีวิตของผู้บาดเจ็บในอนาคต

5. การเคลื่อนย้ายผู้บาดเจ็บ
หลังจากให้การปฐมพยาบาลแก่ผู้บาดเจ็บแล้ว อาจจำเป็นต้องมีการเคลื่อนย้ายผูู้บาดเจ็บ ไปไว้ยังจุดที่ปลอดภัย หรือเคลื่อนย้ายผู้บาดเจ็บเพื่อส่งไปรักษาต่อยังสถานพยาบาล นักปฐมพยาบาลจำเป็นต้องคำนึงถึงท่าที่ใช้ในการเคลื่อนผู้บาดเจ็บด้วย เพราะหากให้การเคลื่อนที่ผิดวิธี อาจเกิดภาวะแทรกซ้อนต่อตัวผู้บาดเจ็บได้ตลอดเวลา ฉะนั้นทักษะเหล่านี้จำเป็นต้องการรับการเรียนรู้และฝึกฝนจึงจะเกิดความปลอดภัยต่อทั้งตัวผู้เข้าช่วยเหลือและผู้บาดเจ็บเอง

หมายเหตุ 2 :
- หากท่านผู้อ่านต้องการบทความ/ความรู้เกี่ยวกับการปฐมพยาบาลเบื้องต้นในหัวข้ออื่นๆ
ท่านสามารถส่งเมล์มาได้ที่ siammtc@gmail.com
- บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139
ผู้ให้บริการฝึกอบรมหลักสูตรการปฐมพยาบาลและการกู้ชีวิตเบื้องต้น
หากท่านต้องการทราบรายละเอียดและราคาเกี่ยวกับหลักสูตรดังกล่าวกรุณาติดต่อได้ที่
บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139 หรือ Download รายละเอียดหลักสูตรที่
Link: http://www.ziddu.com/download/17872967/FirstAidnCPR2012.pdf.html

สารพิษ / การปฐมพยาบาลผู้บาดเจ็บที่ำไ้ด้รับสารพิษ

2008-08-04T22:23:00.000-07:00

บริษัทสยาม เมดิคอล เทรนนิ่ง เซ็นเตอร์ จำกัด
ผู้ให้บริการอบรม

1. หลักสูตรการปฐมพยาบาลและปฏิบัติการช่วยชีวิตขั้นพื้นฐาน
( First Aid And Basic Life Support )

2. หลักสูตรหลักการยศาสตร์กับการทำงาน
(Ergonomics System )

3. หลักสูตรยาเสพติดและการบำบัด

TEL : 087-034-9000 , 089-811-6139 EMAIL : siammtc@ gmail.com

หมายเหตุ 1 : เนื้อหาของบทความด้านล่างเกิดจากประสบการณ์จริง ของผู้เขียนทั้งในบทบาทของผู้ให้การรักษาพยาบาล ผู้พบเห็นในขณะที่ยังทำงานในตึกอุบัติเหต และบทบาทของวิทยากร ผู้เขียนจึงอยากนำเทคนิค ดังกล่าวมาถ่ายทอด เพื่อประโยชน์ต่อนักปฐมพยาบาลทุกคนที่มีส่วน ช่วยเหลือผู้บาดเจ็บ อีกทั้งยังช่วยลดภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้นกับ
ผู้บาดเจ็บ อันจะส่งผลให้ผู้บาดเจ็บสามารถกลับมาใช้ชีวิตประจำวัน
ได้อย่างปกติ

การปฐมพยาบาลผู้บาดเจ็บที่ำไ้ด้รับสารพิษ

สารพิษคืออะไร?
สารพิษ คือ สารที่เข้าสู่ร่างกายและทำให้เกิดพิษนั่นเอง

สารพิษ เข้าสู่ร่างกายได้กี่ทาง?
สารพิษเข้าสู่ร่างกายได้ 4 ทาง
1. ทางระบบทางเดินอาหาร อาจเกิดจากการเผลอรับประทานเข้าไป หรือจากความตั้งใจ
2. ทางระบบทางเดินหายใจ อาจเกิดจากสารระเหยที่รั่วไหลและระเหยออกมา
3. ทางระบบผิวหนัง จากการดูดซึมเข้าสู่ผิวหนัง
4. ทางการฉีด หรือถูกกัด / ต่อย

การออกฤทธิ์ของสารพิษ
1. ออกฤทธิ์กดประสาท รูม่านตาเล็กลง ปลุกไม่ตื่น หมดสติ
2. ออกฤทธิ์กระตุ้นประสาท ทำให้เพ้อ หน้าแดง ตื่นเต้น ชีพจรเร็ว รูม่านตาขยาย
3. ออกฤทธิ์ กัดกร่อน และระคายเคือง เนื้อเยื่อของร่ายกายถูกทำลาย ปวดแสบ ปวดร้อน
อาการของผู้ที่ได้รับสารพิษ
1. อาการเล็กน้อย ตั้งแต่มีอาการเบื่ออาหาร อ่อนเพลีย ปวดศรีษะ
2. อาการปานกลาง คลื่นไส้ อาเจียน น้ำมูก น้ำตาไหล กล้ามเนื้อสั่น เกร็ง
3. อาการรุนแรง ท้องเสีย หายใจลำบาก หมดสติ ระบบหายใจ/ระบบไหลเวียนโลหิตหยุดทำงาน

การปฐมพยาบาลเบื้องต้นผู้บาดเจ็บที่ได้รับสารพิษ
สามารถให้การปฐมพยาบาลได้ 3 วิธีหลักๆ แล้วแต่สถานการณ์ ดังนี้
1. โดยการขจัดสารพิษออกจากร่างกายโดยตรง
2. โดยการเจือจางสารพิษนั้นลง
3. โดยการใช้สารดูดซึมเข้าช่วย

สารพิษเข้าสู่ร่างกายทางระบบทางเดินอาหาร จะทำอย่างไร?
หากพบผู้บาดเจ็บได้รับสารพิษเข้าสู่ร่างกายทางระบบทางเดินอาหาร คุณสามารถประยุกต์หลักการ การปฐมพยาบาลเบื้องต้น 3 ข้อด้านบนมาใช้ได้ทันที - ขจัดสารพิษออกโดยการทำใ้ห้ อาเจียน ด้วยการล้วงคอ หรือทานไข่ดิบประมาณ 2-3ฟอง
แต่ห้ามทำให้ผู้บาดเจ็บอาเจียนเด็ดขาด กรณีที่ทราบว่าสารพิษนั้นมีคุณสมบัติเป็นกรด - ด่าง เพราะจะ
จะทำให้สารพิษย้อนกลับมากัดซ้ำรอบสอง
- ทำให้สารพิษเจือจาง อาจให้ผู้บาดเจ็บดื่มน้ำ หรือนม อย่างน้อย 1-2 ลิตร
แต่ห้ามใช้วิธีเจือจางเด็ดขาด หากทราบว่าสารพิษดังกล่าวมีคุณสมบัติแตกตัวหรือทำปฏิกิิริยากับน้ำ
- การใช้สารดูดซึม ผู้บาดเจ็บที่อยู่ในโรงพยาบาล แพทย์อาจรักษาโดยการใช้สารดูดซึมเข้าช่วย เช่น
Activate Charcoal (ผงถ่าน )แปรรูปเป็นผง ผสมกับน้ำให้ผู้บาดเจ็บรับประทาน

สารพิษเข้าสู่ร่างกายทางระบบทางเดินหายใจ จะทำอย่างไร?
สิ่งที่ผู้เข้าช่วยเหลือต้องคำนึงเป็นอันดับแรกคือ ความปลอดภัยของผู้เข้าช่วยเอง หากผู้เข้าช่วยเหลือ
อยู่ในบริเวณที่ยังมีสารพิษรั่วไหลอยู่ ผู้เข้าช่วยต้องสวมอุปกรณ์ป้องกันก่อนทุกครั้ง การเคลื่อนย้าย
ผู้บาดเจ็บให้เคลื่อนย้ายมาไว้ยังที่ที่ปลอดภัย อากาศถ่ายเทได้สะดวก และที่สำคัญต้องอยู่เหนือลม
ดูแลรักษาตามอาการ ให้อ๊อกซิเจน (หากมี ) ให้ได้ทั้งชนิด canula และ mask

สารพิษดูดซึมเข้าสู่ร่างกายทางผิวหนัง จะทำอย่างไร?

การปฐมพยาบาลผู้บาดเจ็บที่มีสารพิษที่ลักษณะเป็นผงฝุ่น เกาะตาม ผม ผิวหนัง เสื้อผ้า ต่างๆ
ใช้หลักการปฐมพยาบาล 2 ข้อหลักด้านบนมาประยุกต์ใช้ได้โดยการขจัดออกและทำให้เจือจาง
แต่ที่สำคัญต้องจำStep หรือขั้นตอนในการช่วยเหลือให้ดี เพราะหากไม่ทำตามขั้นตอนอาจส่งผลให้
เกิดภาวะแทรกซ้อนต่อผู้บาดเจ็บไ้ด้ การให้ความช่วยเหลือมีขั้นตอนดังนี้
1. ต้องถอดเสื้อผ้า ของผู้บาดเจ็บออกให้หมดก่อน เพราะอะำไร? เหตุผลเพราะสารพิษบางชนิดทำปฏิกิริยา
กัุบน้ำหากคุณใช้น้ำฉีดเข้าไปทันที อาจส่งผลให้สารพิษแตกตัวและกัดกร่อนผิวหนังของผู้บาดเจ็บได้
2. ขั้นตอนที่ 2 ก็ยังไม่ใช้น้ำอีีกเช่นกัน คุณต้องปัดสารเคมี ที่ติดอยู่ตามร่างกายของผู้บาดเจ็บออกให้ได้
มากที่สุด ด้วยหลักการและเหตุผลเดียวกับกับข้อแรก
3. ขั้นตอนที่ 3 ใช้น้ำจำนวนมากๆล้างทันที

การปฐมพยาบาลผู้บาดเจ็บที่ได้รับสารพิษลักษณะเป็นของเหลวกระเด็นเข้าตา
ใช้หลักการทำให้สารพิษเจือจางลงเป็นหลัก ห้ามใช้วิธีการขจัดออกด้วยการเช็ดเด็ดขาด
เพราะอาจมีผลทำให้เนื้อเยื่อตาหลุดออกมา ให้ใช้วัสดุที่ดุดซึมได้ดีวางเบาๆบริเวณที่ได้รับสารพิษ
- การทำให้สารพิษเจือจางลงโดยการล้างตา แต่ต้องมีเทคนิคการล้างที่ถูกต้อง

ไม่ใช้วิธีการล้างตาด้วยถ้วยล้างตาเด็ดขาด เพราะการล้างด้วยน้ำจำนวนน้อย อาจจะเป็นสาเหตุทำให้สารพิษนั้นแพร่กระจายมากขึ้น
หากหลีกเลี่ยงได้ ไม่ควรใช้วิธีล้างตา ด้วยเครื่องล้างตาที่มีแรงดันน้ำสูงๆ เพราะอาจทำให้เนื้อเยื่อตาบางส่วนหลุดได้
การล้างตาที่ถูกต้อง บอกให้ผู้บาดเจ็บนอนตะแคงเอียงศีรษะและดวงตาด้านที่สัมผัสกับสารพิษลงล่าง เปิดเปลือกตาบน-ล่างของผู้บาดเจ็บ เทน้ำหรือน้ำยาล้างตาให้สัมผัสกับดั้งจมูกให้น้ำไหลผ่านดวงตาที่บาดเจ็บ ห้ามเทน้ำให้กระทบหรือสัมผัสกับดวงตาโดยตรง เพราะอาจทำให้เนื้อเยื่อตาหลุดได้

การปฐมพยาบาลผู้บาดเจ็บที่ถูกวัสดุปักคาบริเวณดวงตา ( เศษหินเจียร เศษเหล็ก เป็นต้น )
ห้ามใช้วิธีการขจัดออกโดยการเขี่ยวัสดุเด็ดขาด เพราะอาจทำให้เศษวัสดุฝังลึกลงไปอีก
การรักษาดังกล่าวอยู่นอกเหนือความสามารถที่นักปฐมพยาบาลเบื้องต้นจะทำได้ ให้เคลื่อนย้ายผู้บาดเจ็บ
ส่งโรงพยาบาล แต่ขณะทำการเคลื่อนย้าย ต้องป้องกันไม่ให้เกิดภาวะแทรกซ้อนต่อดวงตาผู้บาดเจ็บเพิ่มขึ้น
โดยการปิดดวงตาที่ได้รับการบาดเจ็บ การปิดดวงตาที่ถูกต้อง ให้ใช้กรวยหรือแก้วปิดครอบไปที่ดวงตา ที่ได้รับการบาดเจ็บโดยไม่ให้โดนดวงตา และพันด้วยผ้ายืดหรือผ้าก๊อส การปิดตาต้องปิดทั้งสองข้าง
เพราะหากปิดเฉพาะด้านที่บาดเจ็บ ตาด้านที่ปกติยังคงเคลื่อนไหวอยู่ จะส่งผลให้ตาด้านที่เจ็บเคลื่อนไหว
ตามไปด้วย ห้ามใช้แผ่นปิดตา ( Eye pad ) หรือผ้าปิดทับไปที่่ดวงตาเด็ดขาดเพราะจะทำให้เศษเหล็กฝังลึก
ลงไปอีก

หมายเหตุ 2 :
- หากท่านผู้อ่านต้องการบทความ/ความรู้เกี่ยวกับการปฐมพยาบาลเบื้องต้นในหัวข้ออื่นๆ
ท่านสามารถส่งเมล์มาได้ที่ siammtc@gmail.com
- บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139
ผู้ให้บริการฝึกอบรมหลักสูตรการปฐมพยาบาลและการกู้ชีวิตเบื้องต้น
หากท่านต้องการทราบรายละเอียดและราคาเกี่ยวกับหลักสูตรดังกล่าวกรุณาติดต่อได้ที่
บริษัทสยามเมดิคอลเทรนนิ่งเซ็นเตอร์ จำกัด 087-034-9000 , 089-811-6139 หรือ Download รายละเอียดหลักสูตรที่
Link: http://www.ziddu.com/download/17872967/FirstAidnCPR2012.pdf.html